Keukenontwerpers tekenen vandaag veel meer dan enkel een plek om te koken. De keuken is de leefruimte waarin een mooi samenspel van gezelligheid, design en technologie ontstaat. De dampkap speelt daarbij een niet te onderschatten rol want hoe mooi de keuken ook is, zonder een goede afzuiging blijven storende kookgeuren hangen, slaat vet neer op oppervlakken en is er van gezelligheid niet echt sprake. De hamvraag is dus niet of je een dampkap nodig hebt, maar welke dampkap je kiest.
Ben je als consument een eeuwige twijfelaar, dan heb je bij het kiezen van een nieuwe keuken een hele kluif te verorberen. Elk toestel komt met zo veel vragen dat je er als het ware een punthoofd van zou krijgen. Toch zijn die vragen nodig. Niemand wil een kat in een zak kopen en opgescheept zitten met een toestel dat niet beantwoordt aan de verwachtingen, welke die verwachtingen ook zijn. Daarom: wil je een dampkap die boven het kookveld hangt of wil je de afzuiging meteen laten gebeuren bij het ontstaan van de kookdampen en ga je dus voor een kookveld met geïntegreerde afzuiging? ‘Slechts’ twee mogelijkheden die aftakken in een veelvoud van mogelijke opstellingen, designs, merken, kleuren en andere factoren die een keuze kunnen bepalen.

De dampkap boven het kookveld, zo gaat het er al decennialang aan toe. Aan de muur, boven een eiland hangend, bevestigd aan het plafond. Een enorm aanbod staat klaar om consumenten keuzestress te bezorgen en de evolutie hierin gaat onverminderd verder. Eén groot voordeel heeft de dampkap boven het kookveld ten opzichte van zijn ‘concurrent’ in het kookveld zelf: warme lucht en kookdampen stijgen vanzelf. Een afzuigsysteem boven het kookveld heeft dus geen hulp nodig om de lucht daar te krijgen. Fabrikanten vinden in deze modellen een speelveld waarin innovatie zichtbaar mag zijn, tot zelfs moet zijn. Het design van de dampkap wordt een statement, zeker in die keukens die integraal deel uitmaken van de woonruimte. Een statement, een eyecatcher, een gespreksonderwerp. Op technologisch vlak zijn stillere motoren nodig (we willen immers met elkaar kunnen praten in onze geliefde open keuken), net als sensoren die damp en geur detecteren tot zelfs een koppeling tussen dampkap en kookplaat om de werking van beide toestellen perfect op elkaar af te stemmen.

De opmars van de kookplaten met geïntegreerde afzuiging is natuurlijk niet zomaar uit de lucht komen vallen. Ze valt samen met de trend, al is het ondertussen een populaire vaste waarde geworden, van de open leefkeukens waarin rust primeert. Een dampkap aan het plafond kan dan als storend worden ervaren, al heb je natuurlijk mensen die net een opvallende eyecatcher willen. Wie dat liever niet heeft, kan dus perfect terecht bij de fabrikanten die geïntegreerde systemen hebben ontwikkeld. Daar waar de kookdampen ontstaan, worden ze ook verwijderd. Nog voor ze kunnen opstijgen, zijn ze dus al verdwenen. Het resultaat is een perfect zicht vanuit de keuken naar de rest van de leefruimte en andersom. Geen obstakels boven het werkblad. Het is vaak een bewuste keuze van de consument die een ongestoord visueel geheel wil. De afzuiging gebeurt tegen de natuurlijke luchtstroom in dus daar zijn best krachtige motoren voor nodig. Die motoren moeten dan ook stil genoeg zijn om een gesprek tussen verschillende mensen niet te overstemmen. Gelukkig zijn de R&D-departementen daar goed in geslaagd en leveren ze modellen af die doen wat ze moeten zonder overlast te veroorzaken.

De keuze tussen beide systemen is er eentje die iedereen moet maken. Iedereen moet ook voor zichzelf de voor- en nadelen overlopen om dan bewust het ene of het andere te kiezen. Wil je uitpakken met design en zichtbaarheid of net met onzichtbare technologie? Wat past het best bij de gehele ruimte, het kookgedrag en het budget? In de vorige paragrafen hielden we het bewust wat ‘zwart-wit’, ofwel een systeem boven het kookveld, ofwel een systeem geïntegreerd in het kookveld. Innovatief als de fabrikanten in onze sector zijn, ontwikkelden ze prachtige ‘tussenvormen’, zoals de afzuigsystemen die in het werkblad verdwijnen als ze niet in werking zijn en weer tevoorschijn komen wanneer er wordt gekookt. Of wat dan gedacht van de modulaire systemen die op het werkblad blijven staan en waarin, naast een afzuigmodule, ook opbergmodules voor allerlei kookgerei en andere accessoires hun plek vinden.

Boven het kookveld of geïntegreerd in het kookveld? Een absolute winnaar is er niet. Beide concepten zijn volwassen, doordacht en technisch in staat te doen wat er moet gebeuren. Het verschil vinden we in de prioriteiten van de gebruiker zelf. Precies die keuzemogelijkheden zijn een zegen voor de keukensector, van fabrikant tot keukenontwerper. Het betekent dat er steeds innovatie zal zijn en dat de dampkap een (vol)waardig onderdeel van elk keukenconcept is.
